Τρέχουσα ασφαλιστική επικαιρότητα

Προσαρμογή ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία 2016/97 για τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων

Οι εργασίες της αρμόδιας νομοπαρασκευαστικής επιτροπής του Υπουργείου Οικονομικών συνεχίζονται με σκοπό τη δημιουργία του νέου νομοθετικού πλαισίου το οποίο θα διέπει τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων και στο οποίο θα έχουν ενσωματωθεί τόσο οι ρυθμίσεις της οδηγίας 2016/97 όσο και οι διατάξεις του ν. 1569/85 για την ασφαλιστική διαμεσολάβηση και του Π.Δ. 190/2006 για την προσαρμογή της νομοθεσίας στην οδηγία 2002/92/ΕΚ.

Mε την επιλογή αυτή η ελληνική πολιτεία επιθυμεί να δημιουργήσει ένα ενιαίο νομοθετικό κείμενο το οποίο θα ρυθμίζει συνολικά τη διανομή των ασφαλιστικών προϊόντων και θα εξασφαλίζει τη δικαιϊκή ασφάλεια που επιζητούν οι υπαγόμενοι στις ρυθμίσεις του νέου νόμου.

Η τελευταία ημερομηνία προσαρμογής της ελληνικής νομοθεσίας στην οδηγία 2016/97 και εφαρμογής αυτής είναι η 22η Φεβρουαρίου 2018.

Ήδη συζητείται σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης η αναβολή της ημερομηνίας προσαρμογής των εθνικών νομοθεσιών καθώς και η ακόμη μεγαλύτερη αναβολή της ημερομηνίας εφαρμογής αυτών.

Η ΕΑΕΕ συμμετέχει με εκπρόσωπό της στη νομοπαρασκευαστική επιτροπή του Υπουργείου Οικονομικών συμβάλλοντας στη σωστή μεταφορά των ρυθμίσεων της οδηγίας, η οποία έχει σαν στόχο την καθιέρωση ίσων όρων ανταγωνισμού για όλα τα κανάλια διανομής ασφαλιστικών προϊόντων και την εξασφάλιση ίδιου επιπέδου προστασίας για τους καταναλωτές ανεξαρτήτως του μέσου διανομής.

Στην νομοπαρασκευαστική επιτροπή, επιπλέον του Υπουργείου Οικονομικών (Γενικής Διεύθυνσης Οικονομικής Πολιτικής) και της ΕΑΕΕ συμμετέχουν επίσης εκπρόσωποι της Εποπτικής Αρχής (ΔΕΙΑ, ΤτΕ), των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών (ΕΑΔΕ), της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, του Υπουργείου Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού, του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους και της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδος.

Πρόταση Κανονισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τη θέσπιση πανευρωπαϊκού ατομικού συνταξιοδοτικού προϊόντος - PEPP

Στις 29 Ιουνίου 2017 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε πρόταση Κανονισμού για τη διαμόρφωση Πανευρωπαϊκού Ατομικού Συνταξιοδοτικού Προϊόντος Pan-European Personal Pension Product (PEPP) καταδεικνύοντας έτσι τη δέσμευσή της να καταστήσει βιώσιμα τα εθνικά συνταξιοδοτικά καθεστώτα μέσω της ενίσχυσης των ατομικών αποταμιεύσεων.

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή στοχεύει στη δημιουργία ενός τυποποιημένου, με κοινά για όλα τα κράτη-μέλη, χαρακτηριστικά προϊόντος, το οποίο θα φέρει την «ετικέτα» PEPP. Θεμελιώδες γνώρισμα του PEPP είναι η φορητότητά του, η οποία έχει διπλό περιεχόμενο. Αφενός δυνατότητα μεταφοράς του ίδιου λογαριασμού σε άλλο κράτος-μέλος  (υπηρεσία μεταφοράς εισφορών παραμένοντας στον ίδιο πάροχο), αφετέρου δυνατότητα μεταφοράς του λογαριασμού σε άλλον πάροχο (εγκατεστημένο είτε στο ίδιο κράτος-μέλος είτε σε άλλο κράτος-μέλος).

Προμηθευτές του ΡΕΡΡ δεν θα είναι μόνο ασφαλιστικές επιχειρήσεις αλλά και συνταξιοδοτικά ταμεία (pension funds), επιχειρήσεις επενδύσεων, διαχειριστές περιουσιακών στοιχείων (asset managers) και τράπεζες.

Σύσσωμη η ευρωπαϊκή ασφαλιστική αγορά καλωσορίζει την πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να αντιμετωπίσει το συνταξιοδοτικό κενό που έχει δημιουργηθεί στην Ευρώπη.

Το 2013 αναλογούσαν 4 εργαζόμενοι ανά συνταξιούχο ενώ η αναλογία αυτή για το 2060 προβλέπεται να μειωθεί στους 2 εργαζόμενους ανά συνταξιούχο. Ήδη το 2016 το κενό των αποταμιεύσεων για τις συντάξεις στην Ευρώπη παρέμενε σημαντικό ξεπερνώντας τα 2 τρισ. ευρώ το χρόνο αντιπροσωπεύοντας το 13% του ΑΕΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σήμερα μόνο το 27% του πληθυσμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης μεταξύ 25-59 ετών είναι κάτοχοι προϊόντων με μακροχρόνιο συνταξιοδοτικό χαρακτήρα.

Ωστόσο, η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διαμόρφωση του PEPP προβληματίζει τους ασφαλιστές για συγκεκριμένους λόγους:

1.Σύμφωνα με την πρόταση, οι πάροχοι PEPP θα πρέπει να είναι σε θέση να υποστηρίζουν έναν λογαριασμό PEPΡ σε οποιοδήποτε κράτος-μέλος εντός της Ε.Ε. και εάν μετεγκατασταθεί ο ασφαλισμένος. Για κάθε ατομικό λογαριασμό πρέπει να εξασφαλίζουν τη δυνατότητα ανοίγματος νέου τμήματος (κατά την αγγλική ορολογία «compartment»), το οποίο να ανταποκρίνεται στις φορολογικές ρυθμίσεις που ισχύουν σε κάθε κράτος μέλος και αφορούν στο PEPP.

Η απαίτηση αυτή δημιουργεί εύλογο προβληματισμό καθώς η υλοποίησή της συνεπάγεται τεράστιο και δυσανάλογο διοικητικό κόστος. Το αποτέλεσμα θα είναι το PEPP να καταστεί επιχειρηματική ευκαιρία μόνο για τις λίγες μεγάλες εταιρίες που θα μπορούν να ανταποκριθούν σ’ αυτήν την απαίτηση.

2. Οι πάροχοι θα πρέπει να εφοδιάζουν τους αποταμιευτές με ένα ενημερωτικό έντυπο όπως αυτό που έχει σχεδιαστεί για τα επενδυτικά προϊόντα (Κανονισμός PRIIPs) με πληροφορίες για τα χαρακτηριστικά του PEPP (π.χ. η ηλικία συνταξιοδότησης, γενικές πληροφορίες για την υπηρεσία μεταφοράς λογαριασμού, κ.α.).

Το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε αντί ενός πληροφοριακού εντύπου σχεδιασμένο για τα προϊόντα PEPP, το ΚID των προϊόντων PRIIPs, δημιουργεί έντονο προβληματισμό. Ο Κανονισμός PRIIPs σχεδιάστηκε για επενδυτικά προϊόντα βραχυπρόθεσμου ορίζοντα με δείκτες επικινδυνότητας, σενάρια επιδόσεων και δείκτες κόστους εμφανώς ακατάλληλους για τα συνταξιοδοτικά προϊόντα.

3.Παρ’ ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δίνει έμφαση στο μακροχρόνιο χαρακτήρα του PEPP, δίνει τη δυνατότητα στον αποταμιευτή PEPP να αλλάζει πάροχο ανά πενταετία. Ωστόσο, ο χρονικός ορίζοντας των πέντε ετών είναι ιδιαίτερα βραχύς όταν στοχεύεις σε μακροπρόθεσμες αποταμιεύσεις και φυσικά δεν επιτρέπει στους παρόχους PEPP να σχεδιάζουν μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις και να επενδύσουν ανάλογα. Η ασφαλιστική αγορά θεωρεί απαραίτητη την πρόβλεψη για αρχικό χρονικό ορίζοντα δέκα ετών και μόνο μετά από αυτόν  δυνατότητα επόμενης αλλαγής στα πέντε έτη. 

Μέλη ΕΑΕΕ

ΟΛΑ ΤΑ ΜΕΛΗ